معاونت دانشجویی دانشگاه
۱۳۹۵ جمعه ۱ بهمن
K.N.Toosi university
 
 
 
 
 
 
 


 
 
 
 
 
 
 

 
ميل رادكان

 
ميل رادكان مشهد
 
ميل رادكان مشهد بر دشت ميان توس و رادكان سايه افكنده و همتي ديگر آن نيز در كردكوي وجود دارد كه به رادكان غربي مشهور است. همين موضوع باعث شده برخي نام رادكان را با راه و مسير هم پيوند بدانند چنان كه «راد» و «رد» در زبان پهلوي به معناي نظم و ترتيب و «رده» آمده و برج رادكان در مسير راه و جاده درست همين كار را مي‌كند كه از نامش پيداست.

ارتفاع اين برج ۳۵ متر، قطر داخلي‌اش ۱۴ متر و قطر خارجي آن ۲۰ متر مي‌باشد. منظر بيروني بنا تا ارتفاع ۵/۲ متري به شكل ۱۲ ضلعي و از آن جا تا زير گنبد به صورت ۳۶ ترك نيم ستوني ساخته شده‌ است. برج رادكان داراي گنبد مخروطي شكل است كه ساختمان آن احتمالاً در سال ۶۰۷ قمري به پايان رسيده‌ است. تاريخ احداث برج رادكان را ماكس افن برشم آلماني سال ۶۰۰ و اندي و هرنسفلند سال ۶۸۰ ذكر كرده‌اند. هرتسفلد برج را مقبره يكي از حكام مغول مي‌داند كه برخي وي را اميرارغون مغول مي‌دانند. گدار، مستشرق فرانسوي آن را آرامگاه يك زن و مطلع الشمس آن را از آثار ديلمي ها مي‌داند. علاوه بر راهنمايي مسافران و مقبره به دليل وجود منفذهايي به تعداد بروج دوازده‌گانه برخي براي اين برج كاركرد تقويم و ستاره‌شناسي نيز قايل‌اند. برج رادكان، در روزگار اوج خود، تنها تعيين كننده فصل، سال و نوروز در جهان بوده‌ است.

برج رادكان، كه تصور مي‌شد آرامگاه يكي از ايلخانيان است تنها برجي است كه توانايي تعيين چهار فصل، سال كبيسه و آغاز نوروز را دارد. اين برج اثر رياضي دان، ستاره شناس و دانشمند بزرگ ايراني، خواجه نصيرالدين طوسي  است.

برج به ۱۲ ديوار خشتي بيروني با پهنا و بلندي پايه گذاري شده كه برج را به ۱۲ بخش ۳۰ درجه‌اي تقسيم مي‌شود و هر ديواره ۳۰ درجه از زاويه افق را دربر مي‌گيرد، دو در ديوار مقابل هم ساخته شده و بر ديواره ۳۶۵ ترك ني ستوني وجود دارد كه برج را به ۳۶ ترك ۱۰ درجه‌اي تقسيم كرده‌است.

انتخاب مكان درها، دريچه‌ها در برج اتفاقي نيست، درها درست در راستاي طلوع يلدايي (آغاز زمستان) و غروب آغاز تابستان در پهنه برج ساخته شده‌ است و اين برج تنها برجي است كه مي‌توان از طريق آن چهار فصل، سال كبيسه و آغاز نوروز را معين كرد .برج رادكان داراي ويژگي‌هايي است كه باعث افتخار ايرانيان بوده و تاكنون علي رغم پژوهش‌هاي صورت گرفته تنها بخشي از هويت نجومي برج آشكار شده‌است. بدنه اين برج بسيار ساده و داراي آجر چيني معمولي و داراي تزئينات آجركاري و گچ بري است. به منظور استحكام بخشي بيشتر حد فاصل بندهاي آجرها با فشار انگشت دست به داخل فشرده شده‌است كه قابل توجه مي‌باشد. در فواصل معيين سوراخ‌هايي به چشم مي‌خورد كه جاي داربست بوده كه در هنگام احداث بنا تعبيه شده‌است. ورودي هلالي شكل آن در ضلع جنوبي گنبد قرار دارد. زيباترين قسمت بنا در بخش فوقاني آن قرار دارد، كه عبارت از دو رديف قطار بندي و دو كتيبه كوفي و پهلوي است كه در ميان تزئينات آجركاري و گچ بري كه نام باني و تاريخ ساخت بر آن نوشته شده‌است. طرح داخلي گنبد رادكان مدور و داراي نمايي ساده و اندود گچ و آهك است. در تمام بدنه بنا آجر و ملات گچ و آهك بكار رفته‌است. اين برج در ۴ كيلومتري جنوب شرقي روستاي رادكان و در ۴۲ كيلومتري جنوب كردكوي و ۵۴ كيلومتري جنوب غربي گرگان و ۱۱۷ كيلومتري برج گنبد قابوس در يك منطقه كوهستاني - جنگلي و بر فراز تپه با صفايي كه داراي موفقعيت خاص طبيعي و سوق الجيشي است. در دامنه جنوبي سلسله جبال البرز و دره‌ها و تراس‌هاي حاشيه شمالي رودخانه نكا كه از شرق به غرب جريان دارد قرار دارد. اين گنبد در امتداد گنبدهاي لاجيم ورسك در كنار شاهراه منتهي به شاهكوه، گردنه شمشير بر، چشمه علي، جهان نما، بخش يانه سر، بر فراز تپه‌اي كه از دور نمايان است، به منظور راهنمايي رهگذران و مسافران ساخته شده‌است. بر كتيبه‌اي كه در زير گنبد ديده مي‌شود، ساخت آن در ۴۰۷ هجري قمري در زمان فرمانروايي اسپهبد ابوجعفر آغاز و در ۴۱۱ هجري قمري بدست احمدبن عمر به پايان رسيد. اعتمادالسلطنه بنا را مقبره يكي از سلاطين يا رجال معتبر دانسته است. دونالد ويلبر، اين بنا را قديمي ترين مقبره برجي ايران مي داند كه نيم ستونهايي در نماي خارجي آن ساخته شده است. به علاوه اين بنا را الگوي طراحي برج كاشمر (كشمار) مي داند. اما آنچه مسلم است؛ اين بنا از آثار قرن هفتم هجري قمري است. اين برج دو ورودي دارد و يكي از آنها رو به ويرانه‌هاي عمارتي باز مي‌شود كه اعتماد السلطنه احتمال داده است كه مسجد جامع شهر بوده باشد. اين بنا در گذر زمان آسيب ديده بود، به طوري كه قسمت فوقاني سردر و گنبد داخلي تقريبا خراب شده بود. از اين رو، در سال ۱۳۴۶ شمسي سازمان ملي حفاظت آثار باستاني ايران آن را مرمت كرد.

 
           
    
 
 

 

 
 
1392/12/06 تاریخ
 
   


 
   
 
   
 
 
 
كسب مدال طلا دركشتي
-
.
كسب مقام قهرماني دانشجويي

كسب مقام سومي دانشگاه در

مسابقات بدمينتون دانشجويان
 

دانشگاه صنعتی خواجه نصیر الدین طوسی